Pastinaak is een roomwitte wortelgroente met een zoete, licht anijsachtige smaak. Je kunt de wortel koken, bakken of roosteren en verwerken in bijvoorbeeld soep, puree en stamppot.
De groente lijkt op een flinke witte wortel. Pastinaak wordt vaak een vergeten groente genoemd, maar is tegenwoordig weer op veel plekken te koop.
Zo herken je een pastinaak
Een pastinaak is langwerpig en loopt meestal uit in een dunne punt. De bovenkant is breder en de schil heeft een roomwitte tot lichtgele kleur. Van binnen is de wortel ook licht van kleur.
Let bij het kopen op een stevige wortel zonder zachte of beschimmelde plekken. Een grote pastinaak kan in het midden een harde, vezelige kern hebben. Die kun je na het doorsnijden wegsnijden als hij stug aanvoelt.
Pastinaak schoonmaken en snijden
Spoel de wortel goed af en borstel aarde weg. De schil is eetbaar. Is de buitenkant lastig schoon te krijgen, dan kun je die met een dunschiller verwijderen. Snijd ook het harde stukje aan de bovenkant en het dunne uiteinde weg.
Hoe je de groente snijdt, hangt af van het gerecht. Gebruik blokjes voor soep of puree, dunne plakjes voor de koekenpan en lange repen voor frietjes uit de oven. Maak de stukken ongeveer even groot, zodat ze tegelijk gaar zijn.
Pastinaak koken of bakken
Voor koken doe je de stukken in een pan met kokend water. Kleine blokjes zijn meestal na ongeveer 10 minuten gaar. Dikkere stukken hebben vaak 15 tot 20 minuten nodig. Prik met een vork in de groente: glijdt die er gemakkelijk in, dan kun je afgieten.
Wil je pastinaak bakken? Snijd hem dan in dunne plakjes. Verhit een beetje olie in een koekenpan en bak de plakjes in ongeveer 10 tot 15 minuten gaar en goudbruin. Schep regelmatig om. Wordt de buitenkant te snel donker terwijl de binnenkant nog hard is, zet het vuur dan lager.
Voor een wokgerecht werken dunne reepjes goed. Snijd ze niet te dik, anders duurt het langer voordat ze gaar zijn. Voeg groenten die snel zacht worden pas later toe.
Pastinaak roosteren in de oven
In de oven krijgt de wortel een goudbruine buitenkant. Snijd hem in stukken of frieten en schep die om met een beetje olie. Verdeel ze over een bakplaat, liefst in één laag met wat ruimte ertussen.
Rooster de stukken ongeveer 25 tot 30 minuten op 200 °C. Draai ze halverwege om en controleer met een vork of ze gaar zijn. Dunne frieten kunnen eerder klaar zijn, dikke stukken hebben soms wat langer nodig.
Rozemarijn, tijm en knoflook passen goed bij geroosterde pastinaak. Je kunt ook wortel of ui op dezelfde bakplaat leggen. Snijd de groenten dan zo dat ze ongeveer tegelijk gaar worden.
Een eenvoudige pastinaakpuree maken
Voor twee personen als bijgerecht heb je ongeveer 500 gram pastinaak nodig, plus een scheutje melk of ongezoete plantaardige drank. Voeg naar smaak peper, zout en bijvoorbeeld tijm toe.
- Maak de pastinaken schoon en snijd ze in gelijke blokjes.
- Kook de blokjes in ongeveer 10 tot 15 minuten zacht. Controleer met een vork of ze gaar zijn.
- Giet af en laat de groente even uitdampen.
- Stamp fijn met een scheutje melk. Voeg zo nodig wat extra melk toe tot de puree smeuïg is.
- Breng op smaak met peper, zout en tijm.
De puree heeft een zoete smaak. Wil je die wat zachter maken, kook dan een deel aardappel mee. Een beetje mosterd kan juist voor een scherpere smaak zorgen.
Andere gerechten met pastinaak
Door de zoete smaak doet deze wortel het goed in gerechten met iets hartigs of kruidigs. Probeer bijvoorbeeld:
- Soep: kook stukjes pastinaak met ui en bouillon en pureer ze. Voeg eventueel peer toe voor een zoetere soep.
- Stamppot: kook de groente mee met aardappelen en stamp alles samen fijn.
- Curry: laat blokjes garen in een kruidige saus met kokosmelk. Controleer of ze zacht zijn voordat je het gerecht serveert.
- Ovenfrieten: snijd de wortel in repen en rooster ze met olie. Houd dunnere uiteinden in de gaten, want die kunnen sneller donker worden.
Pastinaak zelf zaaien en oogsten
Pastinaak kun je direct in de volle grond zaaien, doorgaans van februari tot en met mei. Kies een zonnige plek met luchtige grond, zodat de wortels ruimte hebben om naar beneden te groeien. Houd voldoende afstand tussen de planten of dun jonge planten later uit.
De wortels groeien langzaam en worden meestal in de herfst of winter geoogst. Pastinaak is een tweejarige plant: een wortel die je laat staan, kan in het volgende jaar gaan bloeien en zaad vormen. Draag bij het werken met het blad handschoenen. Het plantensap kan in combinatie met zonlicht huidirritatie veroorzaken.
Veelgestelde vragen over pastinaak
Welke kruiden passen bij pastinaakpuree?
Tijm en rozemarijn passen goed bij de zoete smaak. Ook een beetje nootmuskaat, peper of fijngehakte peterselie is lekker. Begin met een kleine hoeveelheid en proef voordat je meer toevoegt.
Wat eet je bij pastinaak?
Pastinaak past bij gebakken vis of vlees, maar ook bij linzen, bonen of een vegetarische burger. Serveer er bijvoorbeeld groene groenten naast voor een maaltijd met verschillende smaken en structuren.
Hoe voorkom je dat pastinaak te zacht wordt?
Snijd de stukken gelijkmatig en controleer tijdens het koken met een vork. Voor een bijgerecht mag de groente gaar zijn maar nog wat stevigheid hebben. Voor puree kun je de stukken iets langer koken.
Begin je voor het eerst met pastinaak, probeer dan stukken uit de oven. Je ziet gemakkelijk wanneer ze kleuren en kunt met een vork testen of ook de binnenkant gaar is.
